Zeilboot Hanse 418 te koop

Een groet uit “toen”: de Hanse 418

… dat valt in ieder geval af te leiden uit het feit dat de scheepswerf in Greifswald de Hanse 418 nog steeds actief op haar website vermeldt als zeiljacht in de 40-voetsklasse. Bij de Hanse 315 en Hanse 348, die eveneens nog tot de vorige generatie behoren – ontworpen door het Duitse ontwerpbureau Judel/Vrolijk – is dat begrijpelijk, want hier zijn nog geen opvolgers. Maar waarom biedt de werf de Hanse 418 dan nog steeds actief te koop aan? De opvolger – de geweldige Hanse 410 – is immers al lang in aanbouw. In 2023 introduceert de werf het nieuwe ontwerp van Berret-Racoupeau, waarmee de modernisering van het aanbod wordt voortgezet. Met succes, want de nieuwe jachten zijn verfijnder, moderner en hebben een chiquere inrichting.

De Hanse 418 moet dus wel iets speciaals hebben. En zolang ze actief wordt aangeboden, gaan we ervan uit dat je haar bij dealers en de werf ook als nieuwbouw kunt bestellen. Dit jacht werd in 2017 op de markt gebracht en is gebaseerd op de zeer succesvolle Hanse 415, die het op zijn beurt heeft vervangen. Qua afmetingen lijkt de 418 grotendeels op de modernere 410, die echter breder is (wat later nog belangrijk zal worden).

Als u dus liever het allerbeste koopt dat Greifswald op dit moment te bieden heeft, kunt u beter ons artikel over de Hanse 410 verder lezen – maar als u misschien op zoek bent naar een koopje of informatie wilt inwinnen over de tweedehandsmarkt, dan heten wij u van harte welkom bij de Hanse 418!

De belangrijke jachtlengte van ongeveer 40 voet

Voor de botenbranche vormen 40 voet een soort “magische grens”. Vanaf deze scheepsgrootte spreekt men namelijk over het algemeen niet meer van “zeilboten”. Vanaf nu is het ’zeiljacht’. Dit is een belangrijke grens die niet alleen van invloed is op de taal – ook de jachten zelf maken een grote sprong voorwaarts wat betreft kwaliteit, luxe, maar ook zeilprestaties en gebruiksmogelijkheden. 40 voet biedt de ontwikkelaars en ontwerpers nu voor het eerst de mogelijkheid om echt ruime hutten (vooral achterin) in te bouwen. De kombuis biedt nu genoeg ruimte om echt uitgerust te worden als een mooie, volledig uitgeruste keuken met veel koelmogelijkheden en vooral opbergruimte.

En dankzij deze extra opbergruimte is het nu voor het eerst mogelijk om serieus te promoten dat het schip geschikt is voor lange reizen. Natuurlijk kunt u ook met een zeilboot van 35 voet veilig de Atlantische Oceaan oversteken, maar comfortabel zal dat niet zijn. Zowel wat betreft de luxe aan boord (je moet op zulke blauwwaterreizen toch veel meer meenemen dan je denkt!) als wat betreft het gevoel op zee, want zo’n oceaangolf is toch weer iets heel anders dan in de Oostzee of de Middellandse Zee. Pas vanaf 40 voet, zo luidt de algemene opvatting, worden jachten stabiel en groot genoeg om zich redelijk acceptabel op de oceaan te bewegen.

En last but not least: 40 en 45 voet zijn de meest verkochte bootmaten in de charterbranche. Je wilt op vakantie immers liever geen boot huren die kleiner is dan die je zelf hebt. Dat zijn dus interessante doelgroepen. En hoe past de Hanse 418 hierin?

Veel ruimte en comfort: het concept van de Hanse 418

Dat zou, kort samengevat, ook het motto van de Hanse 418 zijn. Deze modellen onderscheiden zich door hun destijds als zeer modern beschouwde rechte boeg, die bij de 418 bovendien naar boven toe breder wordt. Een ‘truc’ om binnenin meer ruimte te creëren, want in vergelijking met de Franse opvolgster, de 410, is het gehele boeggedeelte van de Hanse 418 smaller ontworpen. Bovendien is het vrijboord hoger en loopt de dekhoogte relatief snel op. Dit alles zorgt voor een moderne, maar toch behoorlijk ‘stoere’ uitstraling van de jacht – vooral als je voor de boeg staat, is ze behoorlijk indrukwekkend.

De ruimte benedendeks is omgebouwd tot grote hutten; daar komen we later nog op terug. Op het dek bevindt zich een ruim cockpit, dat qua comfort echter mijlenver achterblijft bij dat van de opvolger, de 410. Ook daarover leest u straks meer in detail.

De laatste boeken van Judel/Vrolijk: zeiltechnisch zeker interessant

Hoewel de scheepswerf en ook menig zeilmagazine er niet moe van worden te benadrukken dat de zeileigenschappen van de Hanse 418 en de Hanse 410 even wendbaar en uitstekend zijn, verschillen de boten naar onze mening toch een beetje van elkaar. Als je van bovenaf naar de rompen kijkt, zie je dat de oudere 418 aan de achtersteven weer iets spits toeloopt, terwijl het nieuwere ontwerp de volledige breedte tot helemaal achteraan behoudt. Bovendien is de Hanse 418 met een leeggewicht van ca. 10,5 ton ongeveer 700 kilogram zwaarder dan de nieuwere Hanse 410. Met 86,8 vierkante meter zeiloppervlak aan de wind voor de Hanse 418, die bovendien alleen met een zelfkerend fokzeil (dus geen genua!) verkrijgbaar is, wordt de nieuwe Hanse 410 aangedreven door maximaal 92 vierkante meter (en hier kan men naast de zelfkerende fok ook een genua bestellen). Alleen al op basis van deze cijfers zou het voor iedereen duidelijk moeten zijn dat de 410 qua zeilprestaties duidelijk superieur moet zijn aan de “oudere” 418.

Maar: de smalle boeg van de 418 zou bij het aan de wind zeilen een voordeel moeten bieden, mede omdat de romp vooral aan de achtersteven weer smaller wordt. Over het algemeen zijn deze ‘traditionelere’ vormen bij het aan de wind zeilen (en vooral bij golven) zo niet sneller, dan toch in ieder geval aangenamer om mee te zeilen. De 418 zou naar onze mening iets rustiger aan de wind moeten zeilen en ook een paar graden hoger moeten kunnen komen.

De jacht-anomalie Hanse 418

Waarom de scheepswerf deze boot nog steeds actief aanbiedt, is onduidelijk. Het kan natuurlijk zijn dat ze hem binnenkort uit het assortiment halen, want eerlijk gezegd zien we geen reden waarom men binnen de werf zelf concurrentie zou creëren: die is namelijk al groot genoeg bij de andere serie-scheepswerven als het om 40-voeters gaat!

Dufour biedt met de Dufour 41 een jacht aan met een zeer ruim interieur en een ultramoderne (en ietwat extravagante) inrichting. De Oceanis 40.1 zeilt uitstekend, is eveneens modern en overzichtelijk ingericht, terwijl de Sun Odyssey 410 scoort met de “walkaround-cockpit” (als je daarvan houdt) en qua ruimte ook niet slecht is. Zelfs de Bavaria C42 doet het goed als ietwat zwaar uitvallend zeiljacht, want haar interieur en de ruimte die ze biedt staan onbetwist op nummer 1 in haar klasse.

Wie weet dus hoe lang de 418 nog zal blijven varen naast de modernere (en naar onze mening beter bij deze tijd passende) 410. Voor de tweedehandsmarkt zal deze boot echter nog lang interessant blijven. Want daar kan de 418 zich bij aankoop met zeer aantrekkelijke aanbiedingen – van oudere modellen die een koopje zijn tot recente tweedehandsboten – profileren als een prijsgunstig alternatief voor een nieuwe boot.

Een Hanse 418 kopen – romp, constructie, bouwwijze & zeilplan

Klassieke productiemethoden: de Hanse 418 in aanbouw

De Hanse-Werft heeft van oudsher een band met Greifswald en de Oostzee. Hier, in het uiterste oosten van de Duitse kust, ontstaan interessante synergieën die destijds zeker van invloed zijn geweest op de keuze van de vestigingsplaats door oprichter Michael Schmidt. Hanse produceert namelijk rompen, dekken en de grote GFK-telescoopmasten voor de jachten die enkele kilometers verder naar het oosten, achter de Poolse grens, worden gebouwd. Polen heeft een lange traditie in de scheepsbouw en kan met merken als Delphia bijvoorbeeld ook terugkijken op een succesvolle geschiedenis in de GFK-jachtbouw. Een groot deel van de Europese windturbineproductie (de wieken worden op dezelfde manier gelamineerd als bootrompen) is eveneens in Polen gevestigd. Het is dan ook geen verrassing dat Hanse de productie van rompen en dekken hierheen heeft uitbesteed – maar nadrukkelijk niet aan externe leveranciers, maar aan een eigen Hanse-werf met eigen Hanse-medewerkers. Na voltooiing worden de onderdelen per vrachtwagen over de grens vervoerd, waar de jachten vervolgens in de eigenlijke Hanse-werf in Greifswald tot voltooide boten worden geassembleerd.

Dat geldt ook voor de Hanse 418. Hier komt echter al het volgende verschil met de nieuwere Hanse 410 naar voren: de 418 wordt namelijk nog steeds gelamineerd volgens de beproefde handlamineermethode. Hierbij leggen de botenbouwers de glasvezelmatten ‘nat’, dat wil zeggen doordrenkt met hars, in de mallen en persen ze met de hand met grote rollen luchtbellen eruit. Zo ontstaat de romp of het dek laag voor laag, 100 % met de hand. Deze methode heeft zich bewezen en levert stabiele, stevige structuren op, maar is fysiek zeer zwaar en door het directe contact met de chemicaliën (vooral de giftige dampen) niet zonder risico voor de medewerkers. De 410 wordt vervaardigd volgens het aanzienlijk aangenamere, modernere en ook materiaal- en gewichtsbesparende vacuümproces.

Bij de Hanse 418 bestaat de sandwichkern in de romp en het dek uit balsahout. Pluspunt: voor de bovenste, dus de buitenste laag van de romp en het dek wordt gelamineerd met vinylesterhars, dat aanzienlijk beter bestand is tegen osmose; daaronder wordt het goedkopere polyester gebruikt.

Voor wie is de Hanse 418 interessant?

Dat is de vraag. Zoals gezegd begrijpen ook wij niet helemaal waarom de scheepswerf deze boot nog steeds in productie houdt, naast de 410, die naar onze mening moderner, stijlvoller en ook als totaalpakket beter is. Het lichte voordeel bij het varen aan de wind wordt mogelijk tenietgedaan door het hogere gewicht van de jacht, zodat er werkelijk geen rationele redenen voor te bedenken zijn. Maar zoals gezegd, er zal wel iets aan de hand zijn.

Begrijp ons alstublieft niet verkeerd. De Hanse 418 is een modern zeiljacht dat voldoet aan alle eisen op het gebied van eenvoudige bediening, evenwichtige zeileigenschappen en comfort aan boord: met deze boot kunt u niets verkeerd doen. Het is alleen zo dat de 410 eigenlijk net iets ‘beter’ is en een meer dan waardige opvolger.

Het zeilplan van de Hanse 418 – enigszins ‘krap’ ontworpen

We hebben het hierboven al aangestipt: een van de nadelen van de ‘oude’ Hanse-jachten was dat deze boten deels alleen met het kleine zelfkerende fokzeil werden gebouwd. Destijds stond het motto ‘Easy Sailing’ als slogan nog helemaal bovenaan de verlanglijstjes van de klanten. Een zelfkerend fokzeil biedt natuurlijk veel comfort, omdat het ‘vervelende’ omleggen van de schoten bij het overstag gaan en halsen volledig overbodig wordt. Als je er dan ook nog voor kiest om een rolmast te nemen, zou je de zeilboot in theorie zelfs met slechts één lier kunnen besturen.

Vanuit zeiltechnisch oogpunt slaat dit natuurlijk nergens op: een zelfkerende fok is weliswaar heel eenvoudig te bedienen, maar kan nauwelijks worden getrimd (geen trimpunten; het trimmen gebeurt uitsluitend via de schoot en is daardoor erg grof) en door het beperkte zeiloppervlak verliest de fok al bij matige wind aan trekkracht. Bij een relatief zwaar schip – weer de 418 – is dat natuurlijk fataal, want zelfs de meest gemakzuchtige zeiler houdt er niet echt van om op de motor te moeten varen als er wind staat, terwijl anderen nog kunnen zeilen.

De cijfers over het zeiloppervlak van de Hanse 418 heeft u al aan het begin van dit artikel kunnen lezen. Hier komen naar onze mening de grootste nadelen van dit jacht ten opzichte van zijn opvolger naar voren. Maar: als er in uw vaargebied matige tot krachtige winden heersen, die worden afgewisseld met periodes van zwakke tot ‘geen’ wind (zoals in delen van Griekenland), dan kan zo’n tuigage weer interessant worden. De fok kan namelijk bij harde wind natuurlijk langer blijven staan, terwijl een opgerolde genua dan eerder ondermaats presteert. Als u de 418 vervolgens uitrust met een gennaker en een Code 0, beschikt u weer over voldoende zeiloppervlak om ook bij lichte wind vooruit te komen. Het hangt bij de aankoop dus af van uw zeilprogramma en de locatie waar u gaat zeilen.

Cockpit met voor- en nadelen

Misschien heeft u ons artikel over de Hanse 410 al gelezen: daarin prijzen we de cockpit van dit jacht als de “beste in de 40-voetklasse” die momenteel op de markt is. Vooral de twee afzonderlijke cockpittafels zorgen voor een veelzijdigheid en comfort die je anders alleen bij grotere jachten vanaf 45 voet aantreft. Alleen de ruimte achter de stuurwielen voor de schipper valt (ten gunste van het luxe gastengedeelte ervoor) wat krap uit.

De cockpit van de Hanse 418 lijkt qua opstelling van de lieren en klemmen sterk op die van de 410: de twee werklieren zijn ook vanachter het stuurwiel goed bereikbaar, zodat de stuurman de zeiltrim kan uitvoeren zonder de gasten in de cockpit te “verjagen”. De secundaire lieren voor de gennaker of Code 0-schoten zijn op de reling gemonteerd, ongeveer halverwege de cockpit. Als je onder lichte wind vaart, vindt hier aan de lijzijde het trimwerk plaats. Tot zover gaat alles goed.

De Hanse 418 heeft echter een centrale cockpittafel – net zoals bij de concurrenten. Daardoor moet de stuurman altijd door het gastengedeelte heen, wat bij een vrije middengang (en twee tafels) natuurlijk veel aangenamer en soepeler verloopt. Bovendien kun je de cockpit van de 418 niet ombouwen tot een ‘speelplaats’ met grote ligstoelen. Wat luxe betreft is de 410 hier simpelweg onverslaanbaar.

Daar staat tegenover dat je als schipper of stuurman op de 418 weer merkbaar meer ruimte hebt achter de stuurwielen! Zowel in vaarrichting op de neerklapbare stoelen als zijdelings op de reling is de Hanse 418 voor schippers die graag en lang actief handmatig sturen ergonomisch beter ontworpen dan haar opvolger, de 410. Een duidelijk voordeel!

Hanse 418 kopen – comfort, benedendeks

Duidelijke focus op eigenaren-zeilers: de indelingen van de Hanse 418

Bij de Hanse 418 wordt duidelijk dat de botenmarkt ‘toen’ blijkbaar nog niet zo sterk werd gedomineerd door de eisen van chartervlootbeheerders. Bij dit jacht zoek je namelijk tevergeefs naar varianten met meerdere hutten. Waar andere aanbieders zelfs bij 40 voet ruimschoots 4-huttenversies of zelfs varianten met 3 badkamers aanbieden, is de Hanse 418 nog steeds heel duidelijk ontworpen voor gebruik door klassieke particuliere eigenaren.

In de basisuitvoering beschikt de boot over 2 hutten en een badkamer. Het eigenaarsgedeelte in het voorschip is ruim en ingericht met een mooi eilandbed en twee grote kasten. Door de grote rompvensters valt er veel natuurlijk licht binnen en ontstaat er een aangenaam spel van lichtreflecties van het water op het plafond van de hut. Achterin bevindt zich aan bakboord de enige badkamer met geïntegreerde douche, met daarachter de bakboord-achterkajuit voor de gasten. Daartegenover bevindt zich een L-vormige kombuis, die zeker ruim te noemen is, aangezien deze zich uitstrekt tot ongeveer een derde van de (nu lege) stuurboordkajuit en zo de werkruimte en de opbergruimte van de kombuis aanzienlijk vergroot. Een geweldige oplossing, vooral voor de langeafstandszeiler! Daarachter bevindt zich de grote opbergkast, die zowel van binnenuit als via de cockpit toegankelijk is. Deze oplossing biedt de Hanse 410 overigens niet.

In de volgende stap kun je deze variant met twee cabines aanpassen door de ‘opbergruimte’ van de keuken te vervangen door een extra XXL-douchecabine. Je verliest dus keukenwerkruimte, maar wint de luxe van een eigen douchecabine, wat voor sommige zeilers zeker veel waard is.

Verder kan er aan stuurboord in de eigenaarshut een douche-wc worden ingebouwd. Hier gaat weliswaar wat opbergruimte verloren, maar in ruil daarvoor krijgt men het comfort van een direct toegankelijk toilet dat uitsluitend door de eigenaren mag worden gebruikt. Hier vooraan in de badkamer maakt de doucheruimte echter deel uit van het toilet.

In de laatste stap kun je de 2-huttenboot nu ombouwen tot een 3-huttenboot. Hierbij wordt de bakskist aan stuurboord omgebouwd tot een volwaardige gastenhut. De L-vormige kombuis blijft op zijn plaats. De 3-huttenboot kan worden besteld met slechts één of met beide badkamers.

Wij vinden persoonlijk de eigenaarsvariant met één badkamer en de grote keuken het mooist: deze versie zou vooral zeilers die lange tochten maken of mensen die aan boord wonen en werken moeten aanspreken. Want noch de Hanse 410, noch enig ander 40-voets jacht van de concurrentie biedt dit momenteel in deze vorm aan. Dit is dan ook nog een groot pluspunt voor de aankoop van de Hanse 418, die ineens niet meer zo ‘verouderd’ lijkt …

Veel licht en vooral lucht: de salon

De ontwerpers van Hanse hebben altijd al een neusje gehad voor het overvloedig verlichten van de salon van hun jachten. De Hanse 418 is voorzien van rompramen in de salon, de eigenaarshut in de boeg en ook in de achterkajuit. Dat is ook een van de redenen waarom 40-voeters aanzienlijk comfortabeler zijn, vooral voor de gasten achterin. Bij kleinere boten kunnen om constructieve redenen namelijk geen rompvensters achterin worden ingebouwd, waardoor de hutten altijd relatief donker blijven. Vooral voor gasten die zeeziek zijn, is dat vaak een probleem; bovendien is het uitzicht naar buiten altijd mooier dan staren naar een plastic wand.

Dat geldt niet voor boten vanaf 12 meter lengte. Hier zijn ramen in de romp aan de achtersteven eigenlijk standaard. Dat geldt ook voor de Hanse 418. En wat zijn die groot! Wij vinden dat geen enkel jacht van deze omvang – zelfs de 410 niet – zulke grote rompvensters biedt! Het uitzicht is prachtig en geeft de achterkajuit een enorme meerwaarde!

In de salon dragen de ramen in de romp eveneens in belangrijke mate bij aan het creëren van een lichte, heldere sfeer. De Hanse 418 heeft twee grote dakramen in het kajuitdak, die naast de zijramen zorgen voor een indrukwekkend uitzicht naar boven. Zo zou er in de salon ook bij slecht weer altijd voldoende natuurlijk licht moeten zijn. De tijden van de “donkere kelder” zijn voorbij. Vooral de rompvensters zijn een pluspunt van de Hanse 418, want deze zijn bij de Hanse 410 smaller.

Nadeel: Bij de Hanse 410 kunnen alle (!) ramen in de kajuitzijdelijk worden geopend. Dat is natuurlijk erg handig in tropisch hete zomergebieden. Bij de Hanse 418 kunnen daarentegen alleen de trap naar beneden en de twee dakramen worden geopend. Een nadeel dat echter wordt gecompenseerd door minder onderhoud en een lagere kans op lekkage bij de zijramen.

Mooi houtfineer, eenvoudige meubelbouw

Wat het meubilair betreft, zouden we Hanse over het algemeen in het middensegment van de seriefabrikanten plaatsen. Bavaria staat hier onbetwist op de eerste plaats; hun meubelbouw is simpelweg onovertroffen. In de Hanse 418 overheerst een zakelijke, ingetogen vormentaal die eenvoudig en zonder franje overkomt. Afhankelijk van de kleurkeuze biedt de werf zeer mooi afgewerkte fineerlagen, maar juist op de vaak gebruikte of zichtbare plekken missen wij massieve vierkante balken of vormdelen. Hier kan (vooral als er vocht in het spel komt) een randafwerking wel eens broos worden, kunnen er afgebroken stukjes ontstaan of kan het fineer afbreken. Dat kan beter, zoals je mooi kunt zien bij Bavaria, maar ook bij Dufour.

Aan de andere kant rust Hanse zijn jachten, waaronder ook de 418, uit met bijzonder dikke, zachte en dus comfortabele zitkussens. En dat zowel beneden als boven. De stoffen zijn van uitstekende kwaliteit en daarom vinden wij dat de salons van Hanse tot de meest comfortabele behoren die er te koop zijn.

De optielijsten bieden tal van mogelijkheden om de jachten naar eigen smaak in te richten door de kleurkeuze van het hout voor het meubilair en de vloer, evenals voor de bekleding. Of het nu gaat om het momenteel zo populaire lichte eikenhout, het klassieke mahonie of ‘racing’ in grijs: hier kan de creatieve eigenaar zich helemaal uitleven.

Samenvatting en conclusie

Is het de moeite waard om de Hanse 418 te kopen?

Als u in een gebied met veel harde wind wilt zeilen – zoals Griekenland – en een jacht van ongeveer 40 voet wilt kopen die bij alle windrichtingen goed presteert, maar die tegelijkertijd zo eenvoudig mogelijk te zeilen is, dan is de Hanse 418 zeker het overwegen waard, vooral in de versie met twee hutten en de XXL-pantry (of de extra douche). Hoewel de Hanse 410 met vrijwel dezelfde afmetingen op bijna alle vlakken een modernere en comfortabelere uitrusting biedt, is de 418 naar onze mening net iets meer “op de eigenaar gericht”. Juist tijdens lange tochten zouden de smallere cockpit en de extra ruimte voor de stuurman meer veiligheid op zee en meer gebruiksgemak moeten bieden, nog afgezien van de vele opbergruimte.

De Hanse 418 kopen op de markt voor tweedehands boten

Hoe lang Hanse de 418 nog actief zal aanbieden en nieuw zal bouwen, is op dit moment niet te voorspellen. Op de tweedehandsmarkt zouden er, gezien de relatief lange bouwtijd sinds 2017, voldoende aanbiedingen in vele uitrustingsvarianten te vinden moeten zijn. En dat varieert van aantrekkelijke prijzen voor de oudste boten tot zeer goed onderhouden, recente tweedehands boten – het loont zeker de moeite om hier eens goed naar te kijken!

Let er echter op dat de scheepswerf binnen dezelfde serie wel degelijk details heeft aangepast, vooral wat de meubelbouw betreft. Zo zijn er vroege varianten met zeer eenvoudige, zeer hoekige en scherpkantige meubels, die in de loop van de productie steeds verfijnder en eleganter worden.

Een Hanse 418 kopen – Dit vinden we vooral leuk:

• Geweldige eigenaarsvariant met XXL-boordkeuken of eigen douchecabine achterin.
• Mooie, zeer grote ramen in de romp die veel licht binnenlaten, vooral achterin.
• Mooie stuurpositie achter het stuur.

Een Hanse 418 kopen – Hier moet u goed op letten:

• Iets zwaarder uitgevallen (in vergelijking met de Hanse 410).
• Er is geen genua beschikbaar voor deze tuigage, alleen een zelfkerende fok.
• Vroege modellen met een zeer hoekig meubelontwerp.

Meer recensies en testrapporten: